Descriptive at inferential statistics
Inilalarawan ng descriptive statistics ang nakalap na datos gamit ang bilang, proporsiyon, mean, median, spread, at grap. Gumagamit ang inferential statistics ng sample upang tantiyahin ang mas malawak na populasyon. Magkaiba ang layunin ng dalawa, kaya dapat sabihin kung paglalarawan lamang o generalization ang ginagawa.
Ayusin muna ang tanong at datos
Tukuyin ang outcome, populasyon, panahon, at paghahambing bago magsuri. I-dokumento ang source, sampling method, units, missing values, duplicate records, at transformations. Ang malinis na spreadsheet ay hindi awtomatikong nangangahulugang representatibo o walang bias ang datos.
Pumili ng sukatan na akma sa distribusyon
Ang mean ay sensitibo sa outlier; mas matatag ang median para sa skewed na datos. Isama ang range, interquartile range, o standard deviation upang makita ang pagkalat. Gumamit ng frequency table at visualization upang matukoy ang maling halaga, clustering, at pagbabago sa paglipas ng panahon.
Ipaliwanag ang uncertainty
Iulat ang effect size at confidence interval kasama ng anumang p-value. Hindi pinatutunayan ng statistical significance ang praktikal na halaga o sanhi. Ang causal claim ay nangangailangan ng angkop na disenyo, control, at malinaw na assumptions; ang correlation lamang ay hindi sapat.
Checklist bago ilathala ang resulta
I-verify ang denominator, sample size, units, code o formula, at treatment ng missing data. Subukan kung nagbabago ang konklusyon sa makatwirang alternative assumptions. Ipakita ang limitasyon, huwag magtago ng hindi pabor na resulta, at panatilihin ang reproducible na tala ng bawat hakbang.